Thức dậy với cổ áo ẩm hoặc chăn gối ướt khiến nhiều người lo mình đang có bệnh. Tuy nhiên, cơ thể vẫn có thể tiết mồ hôi bình thường trong lúc ngủ nếu phòng quá nóng, mặc nhiều quần áo hoặc dùng chăn dày. Điều đáng chú ý hơn là tình trạng đổ mồ hôi ban đêm lặp lại dù môi trường ngủ mát.
Cố vấn chuyên môn TS. BS Nguyễn Thị Minh Thu – Trưởng khoa Khám bệnh, Bệnh viện Y học cổ truyền Bộ Công an.
- Biofeedback là gì? Cách hoạt động và ứng dụng cho sức khỏe
- Tại sao ngủ dậy vẫn mệt dù đã ngủ đủ giờ?
- Mất ngủ vô căn là gì? Dấu hiệu và cách cải thiện giấc ngủ
Khi nào mồ hôi ban đêm xem là bất thường?
Mồ hôi giúp cơ thể giải phóng nhiệt. Nếu phòng nóng, độ ẩm cao, quần áo bí hoặc chăn quá dày, ra mồ hôi là phản ứng sinh lý dễ hiểu. Sau khi điều chỉnh môi trường, tình trạng thường giảm.
Khái niệm “đổ mồ hôi ban đêm” thường dùng cho những đợt ra mồ hôi nhiều trong lúc ngủ, đặc biệt là vào buổi đêm, có thể làm ướt quần áo hoặc ga giường và khiến người ngủ tỉnh dậy dù căn phòng không quá nóng.
Những nguyên nhân thường gặp
Tình trạng này có thể xuất phát từ nhiều yếu tố xung quanh. Dưới đây là những nguyên nhân phổ biến và dễ nhận biết trước khi nghĩ đến bệnh lý ít gặp.
Phòng ngủ nóng
Phòng kín, đệm giữ nhiệt, quần áo ngủ khó thoát mồ hôi hoặc chăn dày đều khiến cơ thể phải tăng tiết mồ hôi để hạ nhiệt. Nếu triệu chứng chỉ xuất hiện vào những đêm nóng và giảm rõ khi thay đổi môi trường, khả năng cao đây là phản ứng điều hòa thân nhiệt bình thường.
Tiền mãn kinh và mãn kinh
Thay đổi hormone trong giai đoạn tiền mãn kinh và mãn kinh có thể gây bốc hỏa. Khi xảy ra ban đêm, người phụ nữ có thể đột ngột thấy nóng ở mặt, cổ hoặc ngực, sau đó vã mồ hôi và đôi khi cảm thấy lạnh khi cơn qua đi.
Các đợt nóng bừng có thể làm giấc ngủ bị chia nhỏ. Nếu đồng thời có thay đổi chu kỳ kinh hoặc bốc hỏa ban ngày, yếu tố nội tiết cần được xem xét.
Căng thẳng và lo âu
Hệ thần kinh tự chủ tham gia điều khiển tuyến mồ hôi. Khi lo âu hoặc căng thẳng, một số người dễ vã mồ hôi, tim đập nhanh và cảm thấy nóng. Stress kéo dài cũng làm giấc ngủ kém ổn định. Tuy vậy, không nên quy mọi trường hợp cho tâm lý nếu triệu chứng kéo dài hoặc có biểu hiện khác.
Thuốc đang sử dụng
Ra mồ hôi có thể là tác dụng phụ của một số thuốc, trong đó có một số thuốc chống trầm cảm, steroid, thuốc giảm đau và thuốc nội tiết. Mối liên hệ đáng chú ý hơn khi triệu chứng bắt đầu sau khi dùng thuốc mới hoặc thay đổi liều. Người bệnh không nên tự dừng thuốc mà cần trao đổi với bác sĩ.
Rượu và caffeine
Rượu có thể làm thay đổi điều hòa nhiệt và cấu trúc giấc ngủ. Một số người ra nhiều mồ hôi sau khi uống rượu vào buổi tối. Cai rượu ở người sử dụng nhiều cũng có thể gây vã mồ hôi và cần được đánh giá kỹ hơn. Caffeine quá nhiều có thể làm tăng bồn chồn và dễ đổ mồ hôi ở người nhạy cảm, đồng thời khiến giấc ngủ khó sâu hơn nếu dùng muộn.
Hạ đường huyết
Đường huyết giảm thấp có thể gây vã mồ hôi, run, tim đập nhanh, đói hoặc lú lẫn. Nguy cơ đặc biệt cần chú ý ở người đang dùng insulin hoặc một số thuốc hạ đường huyết.
Nếu thường xuyên thức dậy trong tình trạng vã mồ hôi và đang điều trị đái tháo đường, cần trao đổi với nhân viên y tế để xem lại đường huyết và thuốc đang sử dụng.
Một số vấn đề sức khỏe có thể liên quan
Đổ mồ hôi ban đêm là triệu chứng không đặc hiệu, vì vậy nhiều tình trạng khác nhau có thể gây ra. Các nguyên nhân ít phổ biến hơn cần được xem cùng biểu hiện đi kèm thay vì tự suy đoán từ một triệu chứng.
Cường giáp có thể gây nhạy cảm với nóng, tăng tiết mồ hôi, hồi hộp, run tay và giảm cân. Một số bệnh nhiễm trùng có thể gây sốt, rét run và vã mồ hôi về đêm. Một số bệnh ác tính cũng có thể có biểu hiện này, nhưng ra mồ hôi ban đêm đơn độc không đồng nghĩa với ung thư.
Một tổng quan ở tuyến chăm sóc ban đầu cho thấy phần lớn người có triệu chứng kéo dài không mắc bệnh nền nghiêm trọng. Điều đáng chú ý hơn là ra mồ hôi kèm sốt kéo dài, ho, tiêu chảy, giảm cân không chủ ý, nổi hạch hoặc sức khỏe giảm rõ.
Ngưng thở tắc nghẽn khi ngủ cũng có thể liên quan đến ra mồ hôi về đêm. Người bệnh thường có thêm ngáy to, các khoảng ngừng thở, thức giấc vì nghẹt thở, khô miệng hoặc buồn ngủ ban ngày.
Theo dõi triệu chứng để tìm nguyên nhân
Nếu tình trạng lặp lại, nhật ký trong một đến hai tuần có thể giúp nhận ra mối liên hệ. Chỉ cần ghi những thông tin cơ bản như thời điểm ra mồ hôi, mức độ ướt áo hoặc ga, nhiệt độ phòng, loại chăn, rượu và caffeine trong ngày.
Phụ nữ có thể ghi thêm chu kỳ kinh và cơn bốc hỏa ban ngày. Người đang dùng thuốc nên lưu thời điểm bắt đầu thuốc hoặc thay đổi liều, nhưng không tự điều chỉnh. Cũng nên chú ý ngáy, khó thở khi ngủ, sốt, hồi hộp, run tay, giảm cân hoặc mệt kéo dài. Các biểu hiện đi kèm thường có giá trị hơn việc chỉ mô tả “đêm nào cũng đổ mồ hôi”.
Cách giảm đổ mồ hôi khi ngủ
Trước tiên, nên giữ phòng ngủ thoáng và mát vừa phải, chọn quần áo nhẹ, dễ thoát nhiệt và dùng chăn phù hợp với thời tiết. Có thể thay đổi từng yếu tố để xem triệu chứng đến từ môi trường hay vẫn xuất hiện bất kể nhiệt độ.
- Giai đoạn tiền mãn kinh hoặc mãn kinh, nóng bừng về đêm có nhiều hướng kiểm soát. Không nên tự dùng hormone chỉ vì ra mồ hôi khi ngủ.
- Hạn chế rượu vào buổi tối và giảm caffeine nếu nhận thấy chúng làm tình trạng rõ hơn.
- Nếu thường xuyên ăn rất cay vào tối muộn, điều chỉnh thời điểm và khẩu phần cũng có thể hữu ích.
Khi đổ mồ hôi ban đêm thường xuyên làm ướt quần áo hoặc ga giường, khiến phải thức dậy nhiều lần, hoặc đi cùng sốt, ho kéo dài, khó thở, giảm cân không chủ ý hay sức khỏe giảm rõ, nên được đánh giá để tìm nguyên nhân. Theo dõi tần suất, biểu hiện đi kèm và những thay đổi gần đây trong thuốc hoặc sức khỏe sẽ giúp xác định hướng xử lý phù hợp hơn.
Nếu bạn cần được tư vấn thêm hoặc tìm sản phẩm hỗ trợ phù hợp, vui lòng liên hệ tổng đài miễn cước 1800 2295 hoặc truy cập website của Dược phẩm Tuệ Tĩnh để đọc thêm nhiều bài viết hữu ích khác.
